Róg alpejski (niem. Alphorn) – należy do rodziny rogów. Instrument znacznej długości (3,5-4 m), wykonany z drewna jodłowego. Drzewa te, rosnąc na zboczach gór wyginają się pod wpływem wiatru, stąd alphorn  ma specyficzny, łukowato zgięty kształt w okolicach czary. Nie posiada żadnych klap ani otworów, dlatego uzyskuje się na nim jedynie dźwięki naturalnego szeregu alikwotów.  Ze względu na wielkość zwykle składa się z 2-3 części łączonych z sobą.

alphorn
Do instrumentu przykłada się drewniany ustnik. Potęga  brzmienia powoduje, że jest słyszalny w odległości dochodzącej nawet do 10 km.  Znany w wielu regionach świata (Pireneje, Tybet, Karpaty, Kirgizja), najbardziej jednak rozpowszechnił się w Szwajcarii, stając się niemal symbolem narodowym. Pierwsze wzmianki o rogu alpejskim pochodzą z 1030 roku, kiedy to Ekkehard IV, benedyktyn z klasztoru w Sankt Gallen we wschodniej Szwajcarii, opisał pasterza grającego na alphornie swojemu stadu krów. Nazwa instrumentu znajduje się także we wpisach w księgach rachunkowych Klasztoru św. Urbana z roku 1527. Najwcześniejszy znany druk muzyczny na róg alpejski pochodzi ze Szwajcarii z regionu Appenzell, pojawia się w zbiorze muzyki Georga Rhau „Bicinia Gallica, Latina, Germanica et Quaedam Fugae” wydanej w Wittenberg (Niemcy) w 1545 roku.

Alphorny były początkowo budowane i używane przez pasterzy w celu komunikowania się na znaczne odległości: ostrzegania przed niebezpieczeństwem, pędzenia stada do stajen. Ciekawe brzmienie alphornu inspirowało  budowniczych, których instrumenty były coraz dokładniej wykonywane.  Powstało nawet kilka utworów specjalnie dedykowanych, jak "Sinfonia pastorella" na alphorn i smyczki G-dur Leopolda Mozarta, Parthia Georga Druschetsky’ego „La Descente de la Courtille” Ryszarda Wagnera, czy "Alphorn" na waltornię, sopran i fortepian Ryszarda Straussa.  Inspiracji dźwiękiem alphornu doszukamy się także w Symfonii Pastoralnej L.v.Beethovena, w czwartej części I symfonii J.Brahmsa czy wreszcie w Symfonii Alpejskiej Ryszarda Straussa.
alphorn Współcześnie istnieją organizacje skupiające miłośników gry na alphornie, organizowane są regularne imprezy i konkursy.

Obecnie rogi alpejskie wykonuje się  również z materiałów syntetycznych, jak włókna szklane, czy węglowe. Najdłuższy dotychczas zbudowany instrument ma 46 metrów. W brzmieniach niektórych organów piszczałkowych można znaleźć register o nazwie „alphorn”.
Damian Walentek



Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Share selected track on FacebookShare selected track on TwitterShare selected track on Google Plus
A.Kasprzok - L.Mozart: Sinfonia Pastorella na róg alpejski, cz1 - demo.mp3




Podziel się tą informacją, jeśli uważasz że jest ciekawa




Polecamy także:






Translator

Reklama

Biografie